Szlak oznaczony kolorem żółtym, prowadzący do Balnicy a dokładnie do przejścia granicznego Balnica - Osadne, rozpoczyna swój bieg w Woli Michowej. Przejście dziś już tylko w sensie umownym - gdyż po wejściu do strefy Schengen przestało pełnić swoją funkcję.
Jeśli z jakiegoś powodu nie musimy rozpoczynać wędrówki tym szlakiem własnie w Woli Michowej, to strata będzie niewielka, gdyż na odcinku Wola Michowa - Maniów, biegnie on wzdłuż drogi. Dlatego lepiej jest wejśc na szlak w Maniowie - dróżka w prawo, dobrze oznakowana, oprócz oznaczenia szlaku, przy drodze stoi duża tablica ze wskazaniem kierunku do przejścia granicznego.

Dolina Balnicy
foto: P. Szechyński

Szlak biegnie dróżką, wchodząc po chwili w dolinę Balnicy (potok). Mijamy leśniczówkę. Po około ¾ godziny marszu, po lewej stronie cerkwisko. Istniała tu dawniej cerkiew pw. Michała Archanioła z roku 1856. Do dnia dzisiejszego zachowały się jedynie resztki murku okalającego dawną cerkiew, krzyże - prawdopodobnie ze zwieńczeń cerkwi oraz pozostałości po dawnym cmentarzu - kilka nagrobków. Miejsce, szczególnie latem jest niewidoczne, należy poszukać, najlepiej pomagajac sobie mapą, w okolicy spływającego z lewej strony potoku. Ponadto zachowała się kaplica przy cudownym źródełku - obecnie ciągle restaurowana. Dojście do kaplicy (w prawo od drogi) jest oznakowane - wiosną 2008 stanęła tu tablica informacyjna. Więcej o kaplicy: » Kapliczka w Balnicy

Kawałek dalej, przy drodze po lewej stronie, pod potężnym suchym drzewem, krzyż przydrożny, żelazny na betonowym cokole, z roku 1898.

Krzyż z roku 1898
foto: P. Szechyński

Po kwadransie dochodzimy do rozwidlenia dróg. Szlak prowadzi prosto, natomiast droga w prawo schodzi do ujścia potoku Balniczki do Balnicy (nieopodal wiata pracowników leśnych), gdzie warto na chwilę zejść, posłuchać szumu potoku i odgłosów licznych tutaj ptaków.

Po kolejnych 15-20 minutach, drewniana wiata, tym razem przy szlaku po lewej stronie. Tu po chwili szlak zatacza lekki łuk i zaczyna piąć się nieco w górę. Zostawiamy dolinę po dawnej wsi Balnica (zniszczona i wysiedlona w roku 1946), pełną rozległych łąk i zdziczałych drzew owocowych - jedynie one przypominają, że dolina tętniła kiedyś życiem.
Po kilkuset metrach podejścia, po lewej stronie widoczne torowisko kolejki wąskotorowej. Warto zapamiętać to miejsce, gdyż przyda się tym, którzy będą wracać tą samą drogą.

Dotychczasowa "stokówka", przechodzi w drogę leśną i zmierza w kierunku pasma granicznego. Teren jest dość podmokły, nawet podczas długotrwałych upałów, zalega tu głębokie błoto. Teraz należy rozglądać się dość uważnie - idziemy szlakiem cały czas prosto, drogą zrywkową i po chwili szlak odbija lekko w prawo, natomiast droga zrywkowa idzie dalej prosto. Szlak jest w tym miejscu błędnie wyznakowany - nie zaznaczono jego skrętu, a następny znaczek na ścieżce odchodzącej w prawo jest niewidoczny z rozstajów.

Szlak miejscami jest błotnisty
foto: Justyna Szechyńska

Jeszcze kilkanaście minut marszu i osiągamy grzbiet graniczny, gdzie "nasz" szlak dochodzi do szlaku niebieskiego (granicznego). Teraz obydwa, biegnąc równolegle zmierzają w kierunku przejścia granicznego Balnica - Osadne (711,9m n.p.m), które osiągniemy po kwadransie (słupek nr 53).

Wcześniej mijamy inne słupki graniczne, oraz deszczochron. Dochodzimy do przejścia granicznego, które funkcjonowało tu do 21.12.2007. Tu kończy swój bieg szlak żółty (po stronie polskiej, ponieważ jego przedłużeniem jest szlak oznaczony tym samym kolorem po stronie słowackiej. Natomiast niebieski (idący od Łupkowa) biegnie dalej w kierunku Czerenina i przełęczy nad Roztokami.

Deszczochron obok słupka nr 53
foto: Justyna Szechyńska

Po zapoznaniu się z tablicami informacyjnymi na przejściu, schodzimy na widoczne torowisko kolejki. Jest to stacja Balnica, o czym informuje napis na słupie. Obok kilka ławeczek. 6 razy w tygodniu, bieszczadzka kolejka, kursuje z Majdanu właśnie tutaj i po chwili wraca z powrotem. W dni wolne od pracy kolejka jedzie dalej - do Woli Michowej.

Za torami prywatny budynek, który niegdyś służył pracownikom kolejki. Przy nim (jak informuje tablica) baza, gdzie można przenocować, rozbić namioty, zapalić ognisko, oraz niewielki sklep spożywczy. W sklepie ceny "schroniskowe" - przyjmijmy to ze zrozumieniem, ze względu na odległość od najbliższej osady.

Turystom, którzy nie udają się dalej szlakiem niebieskim, tylko wracają z powrotem do Maniowa, czy Woli Michowej, radzimy teraz nie powracać na szlak żółty, tylko udać się z Balnicy torami kolejki. Pozwoli to obejść wzniesienie i dość błotnisty teren, a także dość znacznie skrócić część trasy.

Balnica: stacja kolejki, lesniczówka, sklep, pole namiotowe
foto: Justyna Szechyńska.

Torami kolejki należy iść do miejsca, które wcześniej radziliśmy zapamiętać, tam zejść z torów i dalej wrócić już szlakiem. Dojście do tego miejsca torami zajmuje jedynie ¼ godziny. Nie należy w tym wypadku zapominać, że na tym odcinku kursuje kolejka, więc warto popatrzeć na zegarek i upewnić się, że nie będzie trzeba wskakiwać w krzaki gdy akurat nadjedzie :)
Kolejka pokonuje tę trasę tylko w niedziele i święta jadąc do Woli Smolnika. W dni powszednie dociera jedynie do Balnicy.

Końcem września 2010 otwarta została nowa ścieżka dydaktyczna Solinka - Udava, która pokrywa część proponowanej trasy. Można nią przez Balnicę i Solinkę przejść do słowackiej Udavy. Opracowany został też specjalny przewodnik po ścieżce w wersji polsko-słowacko-angielskiej. Przy polskim odcinku trasy zlokalizowano dwa miejsca parkingowe - w Balnicy i w Solince, wiatę jako zadaszone miejsce odpoczynku (Solinka) i platformę widokową (Balnica). Wzdłuż całej ścieżki rozmieszczone zostały liczne tablice z opisami odwiedzanych terenów.

Czasy przejść szlaków:

- szlakiem żółtym z Woli Michowej do Balnicy i z powrotem, lub na stronę słowacką:

• Wola Michowa - Balnica, ok.2¼ h,
• Balnica - Wola Michowa, ok. 1¾ h,
• Balnica - Dakov (Słowacja), ok. ¼ h.
• Balnica - Osadne (Słowacja), ok. 1¼ h.
• Balnica - Runina (Słowacja), ok. 2 h.

- szlakiem niebieskim z Balnicy:

• Balnica - Głęboki Wierch ok.3 h,
• Balnica - Przełęcz Łupkowska (przez Wysoki Groń) ok.5½ h,
• Balnica - Czerenin ok.1 h,
• Balnica - Przełęcz nad Roztokami (przez Stryb), ok. 3½ h,

Szlak żółty z Woli Michowej może służyć zarówno jako szlak "dojściowy" do szlaku granicznego, skąd można kontynuować dalszą wędrówkę w Bieszczady, jak i krótki szlak wycieczkowo - spacerowy, który tam i z powrotem można pokonać w czasie około 4 godzin, poznając uroki jednej z wielu bieszczadzkich dolin w której życie zamarło wraz z końcem II wojny światowej, położonej wsród malowniczych lasów i łąk, nad niewielkim, ale urokliwym potokiem Balnica.

tekst: Piotr Szechyński

Zobacz także:
» Balnica - rys historyczny
» Balnica - Osadne, kontynuacja szlaku
» Obraz Matki Bożej Opiekunki Lasu
» Cerkiew prawosławna i krypta w Osadnem