» Cerkwie murowane | Cerkiew w Czaszynie

Cerkiew w Czaszynie położona jest w górnej części wsi, tuż przy szosie Zagórz - Komańcza. Na przeciw stoi nowy, wybudowany w ostatnich latach parafialny kościół rzymskokatolicki Podwyższenia Krzyża Świętego.

Cerkiew w Czaszynie.
foto: P. Szechyński

Poprzednia cerkiew wzmiankowana była w roku 1761. Obecna pochodzi z roku 1835 i w tym samym roku konsekrowana, budowę rozpoczęto w roku 1825. Fundatorem była właścicielka Czaszyna - Apolonia Łempkowska.

Jest to obiekt murowany, stojący nieco poniżej obecnej drogi. Cerkiew jest orientowana, dwudzielna (zewnętrznie) z zamkniętym trójbocznie prezbiterium. Od południa niewielka zakrystia. Nad babińcem wieżyczka, nad nawą wieżyczka z sygnaturką, dach nad nawą kalenicowy, całość kryta blachą.

Po roku 1947 opuszczona (ludność rusińską wysiedlono), następnie przekazana kościołowi rzymskokatolickiemu. Parafia rzymskokatolicka w Czaszynie została utworzona w roku 1952, wcześniej Czaszyn podlegał pod parafię w Porażu.

Cerkiew remontowana była w roku 1954 i 1969 - zostały wówczas zatarte cechy stylowe charakterystyczne dla cerkwi - pierwotnie posiadała dwie kopuły. Nie zachowało się dawne wyposażenie - w tym ikonostas. Na stropie nawy polichromia z przedstawieniem Opieki Matki Bożej.

Przy cerkwi dzwonnica w której znajduje się dzwon przeniesiony z Kulasznego.

Cerkiew w Czaszynie była cerkwią parafialną, należącą do dekanatu olchowieckiego a po jego likwidacji przyłączona została do dekanatu leskiego.

Liczba wiernych:

• 1890r. - 710 (z Brzozowcem)
• 1918r. - 1067 (z Brzozowcem)
• 1938r. - 740

Pobliski Brzozowiec, zwany dawniej Czaszyńską Wolą był przysiółkiem Czaszyna (podobnie jak obecnie) i nie posiadał własnej cerkwi. Nieco powyżej cerkwi, z drogi w kierunku Brzozowca roztacza się wspaniała panorama na Czaszyn oraz okoliczne góry.

Dawna cerkiew z 1835r. w Czaszynie.
foto: P. Szechyński

Literatura:

S. Kryciński: Cerkwie w Bieszczadach, Pruszków 1995,
R. Bańkosz: Cerkwie Szlaku Ikon, Krosno 2007.