Wsie Doliny Górnego Sanu - Łokieć.
Łokieć - wieś w dobrach Kmitów założona w połowie XVI wieku u stóp
Jeleniowatego. Została założona nad dwoma strumykami wpadającymi do Sanu. San
przeciął wieś na dwie części. Lokacji wsi prawdopodobnie dokonała Barbara z
Herburtów, wdowa po Piotrze Kmicie.
Na przestrzeni stuleci właściciele się zmieniali, byli to np: Herburtowie,
Stadniccy, Wisłoccy, Kajetan Dominikowski, A. Kawecki, Z. Wołkowicka. W połowie
XIX wieku właściciel wsi, Kajetan Dominikowski wraz z synem Janem wziął udział w
powstaniu w 1846 roku za co został skazany, ale uwolniono go na mocy amnestii z
roku 1848.
Gościem wsi Łokieć była Olga Franko, żona wybitnego pisarza, poety, działacza
narodowego, filozofa i etnografa Iwana Franko. Zaobserwowała że w Łokciu i w
Dydiowej są ciekawe formy życia rodzinnego (archaiczny ustrój rodowy). Co ciekawe
dokonała ciekawego odkrycia, że prawie jedna trzecia mieszkańców stanowi rodzina
Łymyczów. Rodzina ta podzielona była na trzy gałęzie: Ohrodnyków, Melnyków i
Mułyków.
W latach dwudziestych i trzydziestych XX wieku komunikacja pomiędzy mieszkańcami
wsi odbywała się przez trzy brody na Sanie. W 1939 roku granica na sanie podzieliła
granica na Sanie. Także po II wojnie światowej wieś nadal była podzielona granica.
Mieszkańcy ze strony sowieckiej zostali wysiedleni w 1945 roku w rejon Sokala.
Natomiast w 1946 roku wysiedlono mieszkańców ze strony polskiej. Po wysiedleniach
zabudowa wsi przestała istnieć. Jako ostatnią zburzono drewnianą cerkiew z 1927
roku. Przestała istnieć w roku 1957 lub 1958 (co do tego nie ma zgodności).
Przewrócono ją za pomocą ciągnika, belki które zostały usunięto. Obecnie można
znaleźć ślady po tartaku parowym który był ulokowany u ujścia Mucznego do Sanu.
Do II wojny światowej w Łokciu istniały:
- Tartak parowy którego ostatnim właścicielem przed wojną była firma "Żupniki"
- Dwie kuźnie których właścicielami byli Jurko Pyrycz oraz Piotr Łymycz.
- Były także dwa młyny, ale już w latach trzydziestych nie było po nich śladu,
prawdopodobnie zostały zlikwidowane.
Zbigniew Jantoń
»Więcej zdjęć z Doliny Górnego Sanu
Literatura:
Bieszczady Słownik Historyczno-Krajoznawczy Gmina Lutowiska,
Mapa Bieszczady Wysokie - W. Krukar.
Informacje własne.