Bieszczady, góry leżące na samym krańcu Polski w jej południowo-wschodniej części, czyste, spokojne, gęsto porośnięte lasami - warto je odwiedzić również zimą. A jeśli zimą, to dlaczego nie zabrać ze sobą nart?

Wielka Rawka widziana z P. Wetlińskiej.
foto: P. Szechyński

Średni czas zalegania pokrywy śnieżnej w Bieszczadach waha się w okolicach 140 dni, na obszarach położonych powyżej 800m n.p.m, oraz około 90 dni na terenach powyżej 500m n.p.m.

Ponieważ ostatnimi laty nie tylko w Polsce klimat płata niesamowite figle, dlatego w tej chwili dość trudno (co jeszcze piętnaście lat temu nie było wielką filozofią) jednoznacznie stwierdzić kiedy warunki narciarskie w Bieszczadach staną się na tyle wystarczające, aby założyć narty.

Podobnie rzecz się przedstawia z zakończeniem sezonu, z tym, że tu sporą rolę odgrywa samo położenie wyciągów narciarskich, czyli wysokość, położenie stoku względem stron świata, oraz to w jakim stopniu stok jest osłonięty od wiatru.

Charakterystyka bieszczadzkich wyciągów narciarskich oraz warunki na stokach:

Nie są Bieszczady z całą pewnością narciarskim rajem, gdzie wyszaleje się na swoich ulubionych "deskach" każdy entuzjasta tego sportu, ale mniej wybredni na pewno znajdą i tu przyjemność z połączenia narciarstwa z wypoczynkiem, a jeśli chodzi o początkujących narciarzy góry te wydają się dla nich wprost idealne.

Na połoninie Wetlińskiej
foto: P. Szechyński

Jak wiadomo Bieszczady to góry stosunkowo niskie, stąd "wyczynowcy" przyzwyczajeni do tras w polskich lub słowackich Tatrach o Alpach nie wspominając, mają prawo poczuć się tu narciarsko "niespełnieni".

Samo zaplecze noclegowo-gastronomiczne, także nie jest tu tak rozbudowane jak np. w w/w górach, ale z głodu z pewnością nie umrzemy a i noclegów nie powinno zabraknąć.

Sytuację z noclegami unormowało wprowadzone kilka lat temu rozporządzenie o prawie województw do samodzielnego decydowania o terminie ferii zimowych dla szkół. Wcześniej, gdy termin ferii był jeden z noclegami w tym okresie było rzeczywiście trudno.

Na nartach biegowych.
foto: P. Szechyński

Coraz większą popularnością cieszą się również narty biegowe. Przygotowano kilka tras do narciarstwa biegowego, m.in. w Woli Michowej, Wetlinie oraz okolicy Ustrzyk Dolnych (pasmo Żukowa; Ustianowa - Holica). W styczniu odbywa się bieg narciarski torami Bieszczadzkiej Kolejki Wąskotorowej. Dotychczas rozgrywany na trasie Wetlina - Wola Michowa a w roku 2011 kolejność została odwrócona: z Woli Michowej do Wetliny. Bieg nosi nazwę "Od Niedźwiedzia aż do Kija" a w związku ze zmianą kierunku w roku 2011: "Z Kijem do Niedźwiedzia".

W sezonie narciarskim 2011/2012 w szeroko rozumianych Bieszczadach powinno być czynnych około 10 wyciągów narciarskich. Dołączamy do nich także należący do MKS Stal Sanok wyciąg w Karlikowie, który leży poza ustaloną granicą Bieszczadów, jednak jest oddalony od Komańczy tylko o 11 km a jest wyciągiem dość atrakcyjnym głównie ze względu na długość (1200m) oraz m.in. wyciągi w Arłamowie i Ropience a także otwarty w roku 2005 wyciąg krzesełkowy w Puławach, znajdujący się w Beskidzie Niskim, jednak w dość bliskiej odległości od granicy z Bieszczadami, posiadający również snowpark dla miłośników snowboardu.

Ratrak
foto: W. Gosztyła

Niestety ostatnie lata nie są łaskawe dla gestorów wyciągów. Wyraźne ocieplenie klimatu sprawia że ogólna liczba wyciągów na tym terenie jest czysto teoretyczna. W praktyce pracuje zaledwie kilka z nich: Ustrzyki Dolne, Weremień, Puławy, Karlików i Arłamów a więc wyciągi posiadające sztuczne nieśnieżanie oraz sporadycznie 2-3 inne. Reszta stoi ze względu na brak śniegu a i okres pracy w/w wyciągów jest dość krótki, gdyż aura nie zawsze pozwala na dośnieżanie. Warunki do pracy wyciągów zaczynają się na dobre zazwyczaj dopiero po Nowym Roku.

W celach kronikarskich należy wspomnieć, że nowością w sezonie 2002/2003 była stacja narciarska "Lesko-Ski" w Weremieniu k.Leska, położona na stokach Gruszki. Nowoczesny kompleks, dwie nitki wyciągów, oraz rynna snowboardowa, to tylko niektóre z atrakcji, które miała oferować nowa wówczas stacja "Lesko-Ski". I oferuje do dziś.

Nowością w sezonie 2003/2004 był przede wszystkim wyciąg krzesełkowy w Ustrzykach Dolnych na Laworcie. Spore inwestycje czynione są także na wyciągu w Karlikowie. Od sezonu 2005/2006 o sztuczne oświetlenie wzbogacił się wyciąg w Cisnej. Sezon 2006/2007 to kolejne inwestycje na bieszczadzkich wyciągach m.in: trasa snowboardowa w Weremieniu, nowa trasa dla doświadczonych narciarzy w Puławach, nartostrada w Ustrzykach Dolnych z Laworty. W roku 2008 zakupiono ratrak na wyciąg w Komańczy - niestety wyciąg ten jest obecnie nieczynny ze względu na brak chętnych do jego dzierżawy.

Zobacz także galerię zdjęć: » Zima w Bieszczadach

Zima w górach, to nie żarty - nawet w Bieszczadach. Występują tu takie same zagrożenia jak w innych górach: wiatr, mgła, zimno, nawisy śnieżne, oraz lawiny.
Zarówno na narty, jak i na wycieczki piesze należy być odpowiednio ubranym, ponieważ skutkiem działania zimna są przede wszystkim odmrożenia. W żadnym wypadku nie należy rozgrzewać się alkoholem. Alkohol rozgrzewa tylko pozornie i na bardzo krótki okres czasu. Warto pamiętać, że temperatura suchego powietrza, wraz ze wzrostem wysokości o 100 metrów spada o 1^oC, natomiast powietrza wilgotnego o 0,5^oC.
» Więcej o zagrożeniach oraz stopnie lawinowe

Znakiem wzywania pomocy w górach (międzynarodowym), jest sygnał dźwiękowy, lub świetlny nadawany 6 razy na minutę. Po tej serii powinna nastąpić minuta przerwy. Gdy sygnał zostanie odebrany potwierdzamy go 3 razy na minutę metodą dźwiękową, lub świetlną.
Sygnałem wzywania pomocy dla pilota śmigłowca jest uniesienie rąk do góry zachowując sylwetkę litery Y (YES). Nigdy nie należy bez uzasadnionej przyczyny używać tego sygnału. W razie gdy pomoc jest nam niepotrzebna podnosimy prawą rękę do góry, a lewą trzymamy lekko pochyloną w dół. Sylwetka powinna przypominać literę N (NO).

Miedzynarodowa Federacja Narciarska, przygotowała kodeks - zbiór zasad, o których należy pamiętać podczas jazdy na trasach narciarskich. Warto go stosować na wszystkich wyciągach, bez względu na stopień trudności trasy, więcej:
» Kodeks narciarski FIS

Instruktorzy narciarstwa:

Zagórz:
mgr Andrzej Czech, tel. 46 222 84; 605 588 436
Jankowce:
mgr Mariusz Usyk, tel. 469 71 55; 605 35 64 61

Instruktorzy narciarstwa biegowego:

Zagórz / Wola Michowa:
Wojciech Gosztyła, 502 472 112

Instruktorzy snowboardu:

Zagórz:
mgr Dariusz Czech, tel. 46 231 51; 609 287 522

Trenerzy narciarstwa:

Ustrzyki Dolne:
Przemysław Nowak, tel. 461 28 20; 693 468 202

Wyciąg narciarski w Komańczy